Geplaatst op

Wettelijke erfopvolging: wie erft hoeveel?

Nalatenschap

ls er geen geldig testament of erfovereenkomst van een erflater is, is de wettelijke erfopvolging van toepassing volgens het erfrecht. Maar wie erft hoeveel en op hoeveel heeft de echtgenoot, nakomelingen, stiefkinderen of geadopteerde kinderen volgens de wet recht?

Wanneer is de rechtsopvolging van toepassing?

Volgens het erfrecht in Nederland is de wettelijke erfopvolging van toepassing als een erflater geen testament of erfovereenkomst nalaat waarin de erfenis individueel wordt verdeeld volgens zijn testament. Als er sprake is van een testamentaire beschikking en daarin wordt de rechtsopvolging geregeld, dan speelt die natuurlijk ook mee. En als erfgenamen een testament betwisten en succesvol zijn, geldt ook de wettelijke erfopvolging; de dispositie mortis causa verliest dan zijn geldigheid.

Volgens het echtelijk erfrecht in Nederland geldt de wettelijke erfopvolging voor gehuwden, maar niet voor ongehuwde stellen en gescheiden mensen. Zelfs als een echtscheiding op het moment van overlijden nog niet is afgerond, krijgen de nog echtgenoten niets: het is voldoende dat op het moment van overlijden aan alle vereisten voor de echtscheiding is voldaan.

Wat is de rechtsopvolging?

Binnen de wettelijke erfopvolging is het gezin voor de erfenis opgedeeld in bepaalde orden of regels. Deze hebben achtereenvolgens het recht om te erven. Dit betekent dat de volgende regel alleen erft als er niemand meer is van de vorige regel. In vakjargon worden de individuele orders van de erfgenamen parenteles genoemd.

Wettelijke erfopvolging – wie is erfgenaam 1. Graad

Binnen de juridische lijn van erfopvolging omvatten de erfgenamen van de eerste orde de directe afstammelingen van een erflater, dat wil zeggen zijn kinderen, kleinkinderen en achterkleinkinderen. Stiefkinderen tellen hier niet mee, maar geadopteerde kinderen wel.

  • De nalatenschap wordt gelijkelijk verdeeld over alle kinderen van de overledene.
  • Als een kind van de overledene niet meer in leven is, nemen hun nakomelingen op hun beurt hun deel gelijkelijk over.
  • Als een kind van de overledene dat al is overleden geen eigen nakomelingen heeft, gaat zijn deel over op de andere kinderen van de overledene.

Wettelijke erfopvolging – Wie is de erfgenaam 2. Graad

Als niemand van de eerste orde nog in leven is, gaat de erfenis naar de erfgenamen van de tweede orde volgens de wettelijke erfopvolging. Dit omvat de ouders van de overledene en hun nakomelingen, dat wil zeggen de broers en zussen en neven en nichten van de overledene.

De nalatenschap wordt gelijkelijk verdeeld onder de ouders van de overledene.

Als één van de ouders al overleden is, gaat de erfenis over op hun kinderen. Als er geen kinderen zijn, erft de langstlevende ouder de gehele nalatenschap.

Wettelijke erfopvolging – wie is erfgenaam 3. Graad

Als er ook geen erfgenamen in de tweede orde meer zijn, zijn de erfgenamen in de derde orde volgens rechtsopvolging aan de beurt. Dit zijn onder meer de grootouders van de overledene en hun nakomelingen, d.w.z. de ooms en tantes van de overledene en hun kinderen. Dit zijn dan de neven van de overledene.

  • Elke grootouder erft een kwart van de nalatenschap.
  • De kinderen van de overleden grootouders, dus de ooms en tantes van de overledene, nemen de plaats van de overledene in. Als ze al overleden zijn, nemen hun kinderen hun plaats in, namelijk de neven en nichten van de overledene.
  • Als een grootouder geen kinderen heeft, krijgt de aangesloten grootouder hun deel. Als één grootouderpaar niet meer in leven is, gaat de nalatenschap naar het resterende grootouderpaar.

Eventueel kun je de afhandeling van de erfenis door middel van een erfrecht advocaat aanvechten bij de rechtbank.